Overweging Paasavond 3 april 2021 door Huib Klamer

Overweging Paasavond 3 april 2021 door Huib Klamer

Gisteren, goede vrijdag , stierf Jezus aan het kruis.  Zijn leerlingen zijn intens bedroefd.
Verkeren in grafstemming  over het verlies van  hun  vriend,  met wie ze drie jaar zijn opgetrokken, rondgetrokken.  Ontgoocheld over de tragische marteldood van een lief mens na een oneerlijk schijnproces.  Een buitengewoon mens is overleden: mensenvriend, 
met échte aandacht voor armen en mensen in de marge.  Een genezer van zieken, verkondiger van een radicale hoopvolle boodschap – de komst van  Gods koningschap,
een wereld zonder geweld, vergeving en liefde. Maar bij de leerlingen is ook verwarring en teleurstelling; hun verwachting is niet ingelost: Jezus is niet de messias gebleken zoals zij zich die hadden voorgesteld. Er is geen wonder gebeurd. De hemel heeft niet ingegrepen.
De toekomstverwachting - de spoedige komst van het Koningschap -  lijkt een tragische dwaling. Jezus leven lijkt voorbij.  Hoogstens nog een  herinnering.


Wat is er gebeurd met Jezus? Wat gedenken wij vandaag, stille zaterdag? In onze oude geloofsbelijdenis, ons credo, staat : Jezus daalde neder ter helle. Dat heb ik altijd moeilijke woorden gevonden. Ik ontdekte dat het woordje ‘hel’  een ongelukkige vertaling is van het griekse woord Hades. Hades betekent: onderwereld. Jezus daalde af  naar  onze onderwereld. Zoals het evangelie van Mattheus beschrijft: bij Jezus’dood  beeft de aarde, de graven gaan open. Een kosmisch gebeuren.

Dit is één van de  belangrijkste iconen uit de oosterse orthodoxie. U ziet: Jezus is in het gebied binnen in/onder de aarde. Stralend wit. Helemaal onder ziet u die zwarte onderwereld met daarin – slecht zichtbaar - : gebroken boeien, spijkers, sleutels, sloten, kettingen. Helemaal onder een gebonden mannetje: de satan, de heer van de onderwereld, gebonden. De poorten van de onderwereld zijn ingestort; de onderwereld  opengebroken. Ketenen zijn los. Doden zijn bevrijd. Jezus trekt Adam (links) en Eva (rechts) aan hun polsen uit hun graf. Links en rechts zien we koningen en profeten die zijn opgestaan, bevrijd…De icoon één groot bevrijdingsproces.  Ik vind het een inspirerend beeld. Ik zie hoe Jezus de banden verbreekt die mensen, die ons benauwen, gevangen houden. De dood wordt overwonnen.

De onderwereld, de dood,  is ook in mij, in ons.  Hoe vaak zitten wij, zien wij mensen beklemd, gevangen, in boeien, gevoelens van  schaamte en  schuld om gemaakte fouten, onvermogen, mislukking, teleurstelling,  pijn van een onverwerkt verleden, ja wanhoop over de toekomst. En zit ook onze maatschappij niet gevangen in boeien van … machtsdenken, conflict, eerzucht, consumentisme, egoïstische ambitie? Jezus wil afdalen in deze onderwereld, ons bevrijden uit onze gevangenschap.
De goede boodschap van Pasen is: we kunnen vrije mensen worden als we ruimte maken voor dat licht van Jezus. Want, zoals we daarnet zongen: “We zijn voor het licht gemaakt”.
Pasen is de weg naar meer licht, meer menselijkheid, van onszelf en onze maatschappij.
Het is een psychologisch, sociaal proces van bevrijding, omvorming.
 
Het evangelie  vertelt: in alle vroegte, morgenochtend, gaan drie vrouwen naar het graf.
Met kruiden om Jezus lichaam te balsemen. Niets vermoedend gaan ze  het graf  binnen.
Maar er is geen lichaam …Ze zien een jonge man zitten in stralend witte kleren…..

Die zegt:  Jezus leeft! Bijzonder dat juist vrouwen dit ervaren. De vrouwen zijn de eersten die iets vermoeden vn het mysterie van  Jezus’opstanding.  Ze zien de jongeman in  wit gewaad.
Wie is die jonge man? Een geestverschijning? Een engel?  De jongeman is verbeelding van de nieuwe mens, de mens  die leeft in Jezus’ licht, die een nieuw begin maakt.
Pasen is het verhaal van de nieuwe mens, ons nieuwe ik.

Als een vriend of geliefde overlijdt bedenk je wat heeft hij/zij betekent. Ook de leerlingen zullen herinneringen aan Jezus ophalen en delen. En gaan steeds meer beseffen wat Jezus betekende.  Jezus’ hele leven komt voor hen in een nieuw licht staan.
In het licht van Pasen. Alle bijbelverhalen zijn eigenlijk paasverhalen.
Neem het Exodusverhaal dat we zojuist lazen:  Israël wordt op wonderbaarlijke wijze gered uit de legermacht van de farao, gered uit het  verstikkende boeien van het angstland Egypte.
Ook de verhalen van Jezus’ optreden  zijn allemaal Paasverhalen:
Blinden gaan zien.  Lammen gaan  lopen. Tollenaars krijgen spijt van hun van hun uitbuitingspraktijken. Mensen krijgen nieuwe hoop. Jezus’ hele leven laat zien hoe doodskrachten overwonnen worden, hoe nieuw leven ontstaat, nieuw perspectief.
Het kan met ons gebeuren met Pasen. Dat een bevrijdende innerlijke kracht werkzaam wordt  in ons. We kunnen beseffen: we zijn niet alleen in onze benauwdheid en angst. Er is iemand die met ons meegaat, ons opricht, uit ons graf trekt. Een reisgenoot.
In Pasen gaan we door het lijden heen, worden omgevormd tot nieuwe mensen.

Pasen is van oudsher het belangrijkste christelijke feest, hoogtepunt  in het kerkelijk jaar..
Feest van hoop en licht In een biografie over Augustinus, die bisschop werd van Hippo, kort na het jaar 400, las  ik dat Pasen een enorm feest was in zijn tijd.  Een groot event dat de hele nacht duurde. Met veel kaarsen, zang en bijbellezingen. Ook met lekker eten, want de vasten zijn voorbij. Iedereen wilde erbij zijn. Een soort pinkpopevent in de kerk.

Laten we straks van Pasen een groot feest maken.

 

 

Geloofsgemeenschap St. Franciscus Xaverius - 't Zand 31, 3811 GB Amersfoort.
Bereikbaar iedere werkdag van 9.00-12.00 u. tel 033 4721705, of 
email.
Voor dringende pastorale zorg kunt u bellen naar: 06-57541222.